Doç. Dr. Feyza Bhatti tarafından hazırlanan “Kadınların Üretim Kaynaklarına Erişimi” ve “Doğum İzninden Ebeveyn İznine” başlıklı politika notları, Kıbrıs’ın kuzeyinde kadınların ekonomik kaynaklara erişiminde, karar alma mekanizmalarındaki temsiliyetinde ve bakım sorumluluklarının paylaşılmasında karşılaşılan yapısal eşitsizlikleri bilimsel veriler ışığında ele alıyor. Yayınlar, Parity Projesi kapsamında yürütülen araştırmaların bulgularını somut, uygulanabilir ve ölçülebilir politika önerilerine dönüştürmeyi amaçlıyor.

“Kadınların Üretim Kaynaklarına Erişimi” başlıklı ilk politika notu, kadınların ekonomik güçlenmesinin yalnızca işgücüne katılımla sınırlı olmadığını; finansmana, mülkiyete, bilgiye, iş ağlarına, pazarlara ve karar alma süreçlerine eşit erişimle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Politika notunda yer verilen verilere göre, 2024 yılında Kıbrıs’ın kuzeyinde kadınların işgücüne katılım oranı %37,6 iken erkeklerde bu oran %64 düzeyinde gerçekleşti. Kadınların toplam istihdam içerisindeki payı ise yaklaşık %35 seviyesinde kaldı. Kadın girişimcilerin karşılaştığı finansman ve büyüme engellerinin yanı sıra ekonomik ve kamusal karar alma mekanizmalarındaki temsil eşitsizlikleri de çalışmanın temel konuları arasında yer alıyor. Araştırmada incelenen üç ekonomik örgütün yönetim kurullarında kadınların temsil oranının yalnızca %8,1 olması, karar alma süreçlerindeki eşitsizliğin boyutlarını ortaya koyuyor.

Bu bulgular doğrultusunda politika notu; kadın girişimciler için finansman ve kredi garanti mekanizmalarının geliştirilmesi, mentorluk ve iş geliştirme desteklerinin güçlendirilmesi, bakım sorumluluklarının daha eşit paylaşılması, çalışma yaşamında ayrımcılığın önlenmesi ve kadınların ekonomik ve kamusal karar alma mekanizmalarındaki temsilinin artırılması yönünde öneriler sunuyor.

“Doğum İzninden Ebeveyn İznine” başlıklı ikinci politika notu ise kadınların istihdama katılımını ve çalışma yaşamında kalmasını etkileyen en önemli yapısal sorunlardan biri olan ücretsiz bakım emeğine odaklanıyor.

Parity Projesi kapsamında gerçekleştirilen 2024–2025 Zaman Kullanımı Araştırması’nın bulgularına dayanan çalışma, kadınların ve erkeklerin toplam emek süreleri birbirine yakın olmasına rağmen, kadınların ücretsiz ev içi emek ve bakım sorumluluklarına çok daha fazla zaman ayırdığını ortaya koyuyor. Araştırmaya göre kadınlar haftada ortalama 23,3 saat ev içi emek harcarken erkeklerde bu süre 10,2 saat olarak ölçüldü. Ücretli çalışan kadınların çocuk bakımına ayırdığı zamanın, ücretli çalışan erkeklerin iki katından fazla olması da bakım sorumluluklarının eşitsiz dağılımına dikkat çekiyor.

Politika notu, Kıbrıs’ın kuzeyindeki mevcut doğum ve babalık izni düzenlemelerini Avrupa Birliği standartları ve Kıbrıs’ın güneyindeki uygulamalarla karşılaştırarak bakım sorumluluğunun yalnızca kadınlar üzerinde yoğunlaşmasını önleyecek yeni bir ebeveyn izni modelinin geliştirilmesini öneriyor.

Bu kapsamda mevcut iki günlük babalık izninin 10 iş gününe çıkarılması, her ebeveyne çocuk başına 18 haftalık bireysel ebeveyn izni hakkı tanınması, bu iznin en az iki ayının diğer ebeveyne devredilemez olması ve ebeveyn izinlerinin yeterli gelir desteği, iş güvencesi ve esnek kullanım olanaklarıyla desteklenmesi öneriliyor. Böylece bakım sorumluluğunun kadınlar ve erkekler arasında daha eşit paylaşılması ve kadınların çalışma yaşamına katılımının güçlendirilmesi hedefleniyor.

Her iki politika notu da toplumsal cinsiyet eşitliğinin yalnızca yasal hakların tanınmasıyla değil, bu hakların fiilen kullanılabilmesini sağlayacak ekonomik, sosyal ve kurumsal koşulların oluşturulmasıyla mümkün olabileceğini vurguluyor. Kadınların üretim kaynaklarına erişiminin güçlendirilmesi ile bakım sorumluluklarının daha eşit paylaşılması, birbirini tamamlayan iki temel politika alanı olarak ele alınıyor.

Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği, Parity Projesi kapsamında yürüttüğü araştırma, yayın ve savunuculuk çalışmalarıyla toplumsal cinsiyet eşitsizliklerine ilişkin bilimsel verilerin kamuoyuyla paylaşılmasını, karar alma süreçlerine taşınmasını ve somut politika reformlarına dönüştürülmesini amaçlıyor.

Hazırlanan iki politika notunun, ilgili kurumlar, yerel yönetimler, sivil toplum örgütleri, akademisyenler, iş dünyası temsilcileri ve karar vericiler için yol gösterici bir kaynak olması; kadınların ekonomik bağımsızlığını, eşit fırsatlara erişimini ve karar alma süreçlerine etkin katılımını güçlendirecek politikaların geliştirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor.

Kadınların Üretim Kaynaklarına Erişimi – İNDİR

Doğum İzninden Ebeveyn İznine – İNDİR

Parity Projesi Kapsamında Kadınların Ekonomik Güçlenmesi ve Ebeveyn İzni Reformuna Yönelik İki Politika Notu Hazırlandı yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği (KTÜKD) tarafından, Avrupa Birliği’nin Kıbrıs Türk toplumuna yönelik Mali Yardım Programı kapsamında finanse edilen Parity – Kadınların Üretim Kaynaklarına Erişiminin Artırılması için Ortaklık Projesi çerçevesinde hazırlanan “Kıbrıs’ın Kuzeyinde Zamanın Toplumsal Cinsiyeti: Görünmeyen Emek ve Zaman Yoksulluğu” başlıklı kitap, Türkçe ve İngilizce olarak yayımlandı.

Doç. Dr. Feyza Bhatti editörlüğünde hazırlanan kitap, Kıbrıs’ın kuzeyinde kadınların ve erkeklerin gündelik yaşamda zamanlarını nasıl kullandıklarını, ücretli ve ücretsiz emeğin dağılımını, bakım sorumluluklarını ve toplumsal cinsiyete dayalı zaman yoksulluğunu bilimsel araştırmalar ışığında ele alıyor. Parity Projesi kapsamında yayımlanan ikinci kitap olma özelliğini taşıyan çalışma, kadınların üretim kaynaklarına erişimini etkileyen eşitsizliklerin gündelik yaşamdaki görünmeyen boyutlarını ortaya koymayı amaçlıyor.

Kitabın ilk bölümünde, Doç. Dr. Feyza Bhatti tarafından yürütülen ve Kıbrıs’ın kuzeyinde gerçekleştirilen ilk kapsamlı Uyumlaştırılmış Avrupa Zaman Kullanım Araştırması (HETUS) temelli çalışmanın bulguları yer alıyor. Araştırma kapsamında 138 haneden 268 katılımcının zaman kullanımına ilişkin veriler incelenerek kadınların ve erkeklerin ücretli iş, ev içi emek, çocuk bakımı, dinlenme ve boş zaman faaliyetlerine ayırdıkları süreler toplumsal cinsiyet perspektifiyle analiz ediliyor.

Araştırma bulguları, kadınların toplam emek zamanının erkeklerinkine benzer olmasına rağmen, kadın emeğinin önemli bir bölümünün ücretsiz bakım ve ev içi faaliyetlerde yoğunlaştığını ortaya koyuyor. Özellikle ücretli bir işte çalışan kadınların ev içi sorumlulukları da üstlenmesi, kadınların daha yoğun zaman baskısı ve “çifte yük” deneyimi yaşamalarına neden oluyor. Bu bulgular, toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinin yalnızca istihdam ve gelir alanlarında değil, zamanın kullanımında ve gündelik yaşamın organizasyonunda da kendini gösterdiğine dikkat çekiyor.

Kitabın ikinci bölümünde ise Parity Projesi kapsamında düzenlenen akademik makale yarışmasında birincilik ödülünü kazanan Nadia Karimi’nin “Kıbrıs’ın Kuzeyinde Toplumsal Cinsiyete Dayalı Görünmeyen Emek ve Kentsel Zaman Yoksulluğu” başlıklı çalışmasına yer veriliyor. Çalışma, görünmeyen emek ve zaman yoksulluğunu kentsel eşitsizlikler bağlamında inceleyerek konuya farklı bir perspektif kazandırıyor.

Türkçe ve İngilizce olarak hazırlanan yayın, kadınların ücretsiz bakım emeğinin görünür kılınmasına, zaman kullanımındaki eşitsizliklerin daha iyi anlaşılmasına ve toplumsal cinsiyet eşitliğini destekleyen sosyal ve ekonomik politikaların geliştirilmesine katkı sunmayı hedefliyor.

Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği, Parity Projesi kapsamında yürüttüğü araştırma, yayın ve savunuculuk çalışmalarıyla kadınların üretim kaynaklarına eşit erişimini güçlendirmeyi, bilimsel verileri karar alma süreçlerine taşımayı ve daha eşitlikçi, kapsayıcı politikaların geliştirilmesini desteklemeyi amaçlıyor.

Kitabı indir

New Bilingual Publication under the Parity Project Explores Invisible Labour and Time Poverty in the northern Part of Cyprus

The Turkish Cypriot Association of University Women (TCAUW), under the Parity – Partnership for Enhancing Women’s Access to Productive Resources Project, funded by the European Union under the Aid Programme for the Turkish Cypriot community, has published a new book entitled “The Gender of Time in the northern Part of Cyprus: Invisible Labour and Time Poverty” in Turkish and English.

Edited by Assoc. Prof. Dr Feyza Bhatti, the publication examines how women and men allocate their time in everyday life, the distribution of paid and unpaid labour, care responsibilities, and gender-based time poverty in the northern part of Cyprus. As the second book published under the Parity Project, it aims to make visible the often-overlooked dimensions of gender inequalities that influence women’s access to productive resources.

The first section presents the findings of the first comprehensive time-use study conducted in the northern part of Cyprus using the Harmonised European Time Use Surveys (HETUS) methodology, led by Assoc. Prof. Dr Feyza Bhatti. The research draws on time-use data collected from 268 participants across 138 households, examining how women and men distribute their time between paid employment, domestic work, childcare, rest, and leisure activities.

The findings reveal that although women’s total labour time is comparable to that of men, a substantial proportion of women’s work is concentrated in unpaid care and domestic activities. Women engaged in paid employment frequently continue to carry significant household and care responsibilities, resulting in greater time pressure and experiences of the “double burden.” These findings demonstrate that gender inequalities are reproduced not only through employment and income disparities but also through the organisation and distribution of time in everyday life.

The second section features “Gender-Based Invisible Labour and Urban Time Poverty in the northern Part of Cyprus” by Nadia Karimi, the first-prize winner of the academic article competition organised under the Parity Project. The study explores invisible labour and time poverty in the context of urban inequalities, offering an additional perspective on the gendered dimensions of everyday life.

Published in both Turkish and English, the book aims to contribute to greater recognition of women’s unpaid care work, a deeper understanding of inequalities in time use, and the development of social and economic policies that promote gender equality.

Through its research, publications, and advocacy activities under the Parity Project, the Turkish Cypriot Association of University Women seeks to strengthen women’s equal access to productive resources, bring scientific evidence into decision-making processes, and support the development of more equitable and inclusive policies.

Download the book

Kıbrıs’ın Kuzeyinde Zamanın Toplumsal Cinsiyeti: Görünmeyen Emek ve Zaman Yoksulluğu Yayınlandı / Invisible Labour and Time Poverty in the northern Part of Cyprus Published yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği (KTÜKD) tarafından, Avrupa Birliği’nin Kıbrıs Türk toplumuna yönelik Yardım Programı kapsamında finanse edilen Parity – Kadınların Üretim Kaynaklarına Erişiminin Artırılması için Ortaklık Projesi çerçevesinde hazırlanan “Üretim Kaynaklarına Erişimde ve Karar Alma Sistemlerinde Toplumsal Cinsiyet Açığı” başlıklı araştırma kitabı, Türkçe ve İngilizce olarak yayımlandı.

Prof. Dr. Fatma Güven Lisaniler ve Doç. Dr. Feyza Bhatti tarafından kaleme alınan kitap, Kıbrıs’ın kuzeyinde kadınların üretim kaynaklarına erişimini, işgücü piyasasındaki konumlarını, ekonomik fırsatlardan yararlanma düzeylerini ve karar alma mekanizmalarındaki temsiliyetlerini kapsamlı bir toplumsal cinsiyet perspektifiyle inceliyor.

Parity Projesi kapsamında gerçekleştirilen araştırmalara ve mevcut bilimsel verilere dayanan yayın, toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinin yalnızca istihdam ve gelir farklılıklarıyla sınırlı olmadığını; toplumsal cinsiyet rolleri, ücretsiz bakım emeği, zaman kullanımındaki eşitsizlikler, ekonomik bağımsızlık ve karar alma süreçlerine katılım gibi birbiriyle bağlantılı yapısal faktörlerden kaynaklandığını ortaya koyuyor.

Kitapta kadınların işgücüne katılımı, istihdam ve gelir eşitsizlikleri, kadın girişimciliğinin önündeki engeller, siyasal ve ekonomik karar alma mekanizmalarındaki temsil açığı ayrıntılı biçimde ele alınıyor. Ayrıca engelli, göçmen, mülteci ve LGBTİ+ kadınların karşılaştığı farklı ve kesişen eşitsizliklere de yer verilerek kadınların deneyimlerinin çeşitliliğine dikkat çekiliyor.

Araştırmanın dikkat çekici bulgularından biri, Kıbrıs’ın kuzeyinde toplumsal cinsiyet açığının 2008–2022 yılları arasında yalnızca dört yüzde puan azalarak 2022 yılında %32 düzeyinde kalması. Özellikle siyasal güçlenme alanında %91, ekonomik katılım ve fırsatlar alanında ise %28 oranındaki toplumsal cinsiyet açığı, eşitliğin sağlanması için yapısal dönüşümlere duyulan ihtiyacı gözler önüne seriyor.

Kitap, mevcut eşitsizlikleri bilimsel verilerle ortaya koymanın ötesine geçerek yönetişim ve kamu politikaları, toplumsal normların dönüşümü, bakım ekonomisinin görünür kılınması, çalışma yaşamında eşitlik ve karar alma mekanizmalarında eşit temsil konularında bir yol haritası da sunuyor.

Türkçe ve İngilizce olarak hazırlanan yayın, toplumsal cinsiyet eşitliği alanında çalışan sivil toplum örgütleri, akademisyenler, araştırmacılar, karar vericiler ve ilgili tüm paydaşlar için önemli bir başvuru kaynağı olmayı hedefliyor. Parity Projesi, kadınların üretim kaynaklarına eşit erişimini güçlendirmeyi ve veriye dayalı araştırmalar aracılığıyla daha eşitlikçi ve kapsayıcı politikaların geliştirilmesine katkıda bulunmayı amaçlıyor.

Kitabı indir

New Bilingual Publication under the Parity Project Examines Gender Inequalities in Access to Productive Resources and Decision-Making in Cyprus

The Turkish Cypriot Association of University Women (TCAUW), under the Parity – Partnership for Improving Women’s Access to Productive Resources Project, funded by the European Union under the Aid Programme for the Turkish Cypriot community, has published a new research book entitled Gender Gap in Access to Productive Resources and Decision-Making Process in Turkish and English.

Authored by Prof. Dr Fatma Güven Lisaniler and Assoc. Prof. Dr Feyza Bhatti, the publication provides a comprehensive analysis of women’s access to productive resources, their position in the labour market, economic opportunities, and representation in decision-making mechanisms in the northern part of Cyprus.

Drawing on research conducted under the Parity Project, alongside existing scientific studies and statistical data, the book highlights that gender inequalities extend beyond differences in employment and income. It examines the interconnected structural factors that sustain these inequalities, including gender roles and stereotypes, unpaid care work, unequal distribution of time, economic independence, and women’s participation in decision-making processes.

The publication explores gender gaps in labour force participation, employment and income, barriers to women’s entrepreneurship, and women’s underrepresentation in political and economic decision-making structures. It also adopts an intersectional perspective, examining the distinct and overlapping challenges experienced by women with disabilities, migrant and refugee women, and LGBTI+ individuals.

Among its key findings, the research indicates that the overall gender gap in the northern part of Cyprus declined by only four percentage points between 2008 and 2022, remaining at 32% in 2022. Particularly significant inequalities persist in political empowerment, where the gender gap stands at 91%, and economic participation and opportunity, where it reaches 28%. These findings underline the need for structural changes to advance gender equality.

Beyond documenting existing inequalities, the book presents a roadmap for addressing them, focusing on governance and public policy, transforming gender norms, recognising the care economy, promoting equality in working life, and strengthening equal representation in decision-making mechanisms.

Published in both Turkish and English, the book aims to serve as a valuable evidence-based resource for civil society organisations, academics, researchers, policymakers, and other stakeholders working towards gender equality. Through the Parity Project, TCAUW seeks to strengthen women’s equal access to productive resources and contribute to the development of more inclusive and equitable policies informed by research and evidence.

Download the book

Parity Projesi Kapsamında Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliklerini Ele Alan Yeni Kitap Türkçe ve İngilizce Yayımlandı / New Bilingual Publication under the Parity Project Examines Gender Inequalities in Access to Productive Resources and Decision-Making in Cyprus yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Parity Zaman Kullanımı Araştırması Anket Formları yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Parity Projesi Mağusa Bölgesi Semineri Gerçekleşti yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Parity Projesi Güzelyurt/Lefke Bölgesi Semineri Gerçekleşti yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

All reactions:

Parity Projesi Lefkoşa Bölgesi Semineri Gerçekleşti yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Parity Projesi Lefke Bölgesi Ziyareti Gerçekleşti yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Parity Projesi Lefkoşa Bölgesi Ziyareti Gerçekleşti. yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.

Parity Projesi Lefkoşa Bölgesi Ziyareti Gerçekleşti yazısı ilk önce Kıbrıs Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği üzerinde ortaya çıktı.